Văn hóa doanh nghiệp là gì? 10 bước để xây dựng văn hóa công ty

Văn hóa doanh nghiệp là một yếu tố đóng vai trò quan trọng trong sự thành công của tổ chức. Một văn hóa phù hợp giúp doanh nghiệp thu hút và giữ chân những nhân tài hàng đầu. Nó cũng có thể cải thiện sự gắn kết của nhân viên và giúp công ty xây dựng lợi thế cạnh tranh trên thị trường.

Vậy thì trên thực tế văn hóa doanh nghiệp là gì và tại sao nó lại quan trọng đến vậy? Nó được phân loại dựa trên những đặc điểm nào? Và có những bước nào để xây dựng một nền văn hóa mạnh mẽ và đem lại kết quả tích cực?

khái niệm văn hóa doanh nghiệp là gì
Tìm hiểu văn hóa doanh nghiệp là gì?

Trong bài viết này, PMS sẽ giúp bạn tìm hiểu về mọi thứ về văn hóa doanh nghiệp – cũng như cách để xây dựng một văn hóa vững mạnh ngay tại doanh nghiệp của bạn!

1. Văn hóa doanh nghiệp là gì?

Văn hóa doanh nghiệp là sự kết thành của các yếu tố từ giá trị, đạo đức, tầm nhìn, hành vi và môi trường làm việc của một tổ chức. Đây là điều làm cho mỗi công ty có bản sắc riêng và nó sẽ tác động đến mọi thứ từ hình ảnh thương hiệu trước công chúng đến sự hứng thú của nhân viên trong ý định gắn bó với công ty.

Các công ty có văn hóa phù hợp thường có tinh thần làm việc cao, đội ngũ nhân viên năng động, qua đó giúp cho hoạt động sản xuất kinh doanh luôn mang lại kết quả tích cực.

Văn hóa doanh nghiệp có thể được thể hiện trong các tuyên bố hay quy định chung, và nó đang trở thành một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển của tổ chức. Bạn hoàn toàn có thể dễ dàng tìm kiếm các tuyên bố văn hóa doanh nghiệp khi nghiên cứu về một công ty nào đó.

2. Các yếu tố hình thành nên văn hóa doanh nghiệp

2.1 Tầm nhìn

Thứ đầu tiên và cũng là quan trọng nhất để xây dựng văn hóa doanh nghiệp đó là tầm nhìn. Điều này có thể được truyền đạt thông qua một câu khẩu hiệu hoặc một tuyên ngôn chung, mặc dù đơn giản nhưng đây là một công cụ rất mạnh mẽ tác động lớn đến nhận thức của đội ngũ nhân viên.

Ví dụ như câu khẩu hiệu nổi tiếng của Google “Don’t be evil – Đừng làm điều xấu” là một tầm nhìn doanh nghiệp hấp dẫn, giúp cho nhân viên của họ luôn nhận thức được trách nhiệm của mình đối với công việc.

2.2 Giá trị cốt lõi

Cũng như tầm nhìn, giá trị giúp thể hiện suy nghĩ và quan điểm cần thiết để hình thành văn hóa một công ty. Có thể hình dung thế này, giá trị cốt lõi là một ngọn đèn chỉ đường cho các định hướng cần thiết cho mọi mục tiêu. Ví dụ về giá trị có thể kể đến như: sự công bằng, tính tin cậy, chính trực, hiệu suất, tinh thần làm việc nhóm hay trải nghiệm sản phẩm chất lượng từ phía khách hàng.

Các yếu tố hình thành nên văn hóa doanh nghiệp
4 yếu tố hình thành nên văn hóa doanh nghiệp

2.3 Khả năng của người lãnh đạo

Khả năng của người lãnh đạo trong công ty cũng rất quan trọng. Các nhà quản lý nên sẵn sàng đóng góp giá trị và phẩm chất của mình để xây dựng văn hóa doanh nghiệp tốt đẹp.

2.4 Người nhân viên

Nhân viên hay còn hiểu là yếu tố con người sẽ là mảnh ghép cuối cùng. Đây chính là chìa khóa để mang văn hóa doanh nghiệp có thể được áp dụng vào thực tế, khi nó phát huy được phẩm chất sẽ dẫn đến kết quả tích cực cho doanh nghiệp.

3. Có những loại hình văn hóa doanh nghiệp nào?

3.1 Văn hóa gia đình

Văn hóa gia đình tập trung vào sự gắn kết và hợp tác với nhau trong công việc. Trong môi trường này, những người quản lý đóng vai trò như những người hướng dẫn, cung cấp sự hỗ trợ nhiệt tình cho cấp dưới. Xây dựng những mối quan hệ tốt, tạo động lực, xây dựng niềm tin và sự tham gia tích cực là sẽ là những nhân tố chủ chốt quan trọng.

Cùng với đó, khả năng đóng góp của mỗi nhân viên là điều không thể thiếu trong văn hóa gia đình. Ngoài ra, loại văn hóa này cũng có thể dễ dàng thích ứng và thực hiện các biện pháp thay đổi một cách nhanh chóng.

3.2 Văn hóa sáng tạo

Tại đây các nhà quản lý và nhân viên luôn làm việc với tinh thần sáng tạo cao, họ cũng sẵn sàng đón chịu những rủi ro có thể ập đến bất cứ lúc nào. Trong môi trường linh hoạt này, nhân viên được khuyến khích theo đuổi những suy nghĩ đột phá và biến nó thành hành động thực tế nhằm đạt được kết quả có thể thúc đẩy mục tiêu của công ty. Các sản phẩm và dịch vụ dẫn đầu xu thế chính là kết quả chính của văn hóa doanh nghiệp sáng tạo.

3.3 Văn hóa thị trường

Văn hóa thị trường tạo ra một môi trường làm việc có tính cạnh tranh, đòi hỏi sự nỗ lực từ phòng ban đến từng cá nhân để đạt được mục tiêu lợi nhuận. Nhà quản lý sẽ quan tâm nhất đến kết quả kinh doanh cuối cùng đó là doanh thu. Nhân viên được khuyến khích làm việc chăm chỉ và hoàn thành công việc để nâng cao vị thế thị trường, lợi nhuận và giá cổ phiếu của công ty.

Mặc dù nhân viên có thể cảm thấy căng thẳng trong môi trường làm việc như vậy, họ cũng có thể cảm thấy hào hứng và phấn khởi với những thành quả và mức lương mình nhận được.

3.4 Văn hóa thứ bậc

Đây là một văn hóa kiểu truyền thống, hoạt động theo cơ cấu tổ chức từ nhà điều hành; quản lý; nhân viên. Tức là, nó sẽ tuân theo mệnh lệnh từ trên xuống, trong đó các nhà điều hành giám sát nhân viên và nỗ lực làm việc của họ để đạt được các mục tiêu cụ thể.

Văn hóa thứ bậc coi trọng tính ổn định và phương pháp hoạt động thông thương. Môi trường làm việc có thể được xem là khá cứng nhắc so với một số văn hóa khác, nhưng nhân viên có thể hiểu rõ vai trò và mục tiêu của mình. Họ cũng có thể cảm thấy an toàn vì cách tiếp cận thận trọng hơn trong việc ra quyết định.

Có những loại hình văn hóa doanh nghiệp nào?
Các loại văn hóa doanh nghiệp phổ biến nhất

4. Tầm quan trọng của văn hóa doanh nghiệp

Văn hóa có thể tác động và ảnh hưởng đến hầu hết các khía cạnh của một tổ chức, bao gồm hiệu quả kinh doanh, thái độ của nhân viên và các chiến lược hợp tác.

Theo nghiên cứu của chúng tôi nhận thấy, các tổ chức thiếu văn hóa lành mạnh hay “độc hại” có nguy cơ nhận về kết quả kinh doanh kém, tỷ lệ nghỉ việc của nhân viên cao và thậm chí buộc phải phá sản. Trong thực tế, các chuyên gia đã phát hiện ra rằng các văn hóa doanh nghiệp tiêu cực đã gây ra hoặc đóng góp vào các hoạt động tội phạm của công ty và các vấn đề nghiêm trọng khác.

Còn với một văn hóa doanh nghiệp được cân nhắc kỹ lưỡng, phù hợp với mục tiêu sẽ là nền tảng cho sự thành công lâu dài. Một văn hóa như vậy có thể:

  • Mang lại môi trường làm việc tích cực
  • Xây dựng lực lượng lao động tích cực, nhiệt tình và có động lực
  • Thu hút nhân tài chất lượng cao
  • Giảm tỷ lệ thôi việc
  • Thúc đẩy và nâng cao chất lượng hiệu suất và năng suất
  • Thúc đẩy kết quả kinh doanh tốt đẹp
  • Làm nền tảng cho sự phát triển của công ty
  • Tăng cường lợi tức trên vốn đầu tư (ROI)
  • Mang lại lợi thế cạnh tranh vững chắc
  • Làm rõ ràng cho nhân viên về mục tiêu của vị trí, phòng ban và toàn công ty
  • Đóng góp vào sự đa dạng của lực lượng lao động

5. Ví dụ về văn hóa doanh nghiệp của các công ty hàng đầu

  • Vingroup khuyến khích nhân viên tự chủ, cố gắng học hỏi và không ngừng nỗ lực để hoàn thiện bản thân. Họ luôn tuân thủ văn hóa và 6 giá trị cốt lõi của tập đoàn để điều chỉnh hành vi của mình. Họ xem đây như là ngôi nhà thứ hai, nơi họ gắn bó và dành phần lớn thời gian hàng ngày để sống và làm việc. Dù ở vai trò và vị trí nào, họ luôn tự hào là thành viên của Vingroup.
  • Thế giới di động đề cao sự tận tâm, luôn phục vụ lợi ích vì khách hàng. Xây dựng môi trường làm việc thoải mái, gắn kết và tôn trọng nhân viên. Qua đó TGDD đã cùng nhau xây dựng một nền văn hóa mang tính đặc sắc, cân bằng lợi ích cá nhân với mục tiêu chung của toàn công ty.
  • Adobe đặt kỳ vọng cao đối với nhân viên của mình nhưng cho phép họ tự tạo ra các mục tiêu và cột mốc riêng, đặc biệt hơn khi họ không cần đến hệ thống đánh giá hay sự quản lý chi tiết.
  • HubSpot ưu tiên sự tin tưởng và minh bạch bằng cách đảm bảo nhân viên được thông báo thường xuyên về các quyết định và cập nhật của công ty.
  • Ikea – nhà bán lẻ đồ nội thất và đồ gia dụng Thụy Điển có một văn hóa doanh nghiệp dựa trên sự bình đẳng. Phương pháp này đã giúp công ty xây dựng được một danh tiếng tương tự đối với khách hàng – người thường cho biết họ đánh giá cao công ty và sản phẩm vì những lý do đó.
  • Netflix có một văn hóa gia đình. Nhân viên được trao quyền sử dụng bất kỳ phương tiện nào họ thấy cần thiết cho việc phát triển, miễn là họ vẫn làm việc hiệu quả.
  • SpaceX mô tả văn hóa của mình là đầy tham vọng và táo bạo, dẫu vậy điều này đã giúp SpaceX trở thành công ty tư nhân đầu tiên có thể phóng tên lửa lên Trạm Vũ trụ Quốc tế vào năm 2020.

6. Các bước xây dựng và phát triển văn hóa doanh nghiệp tích cực

Các nhà điều hành và quản lý cấp cao của tổ chức thường thực hiện xây dựng nền văn hóa trong doanh nghiệp, trong khi đó người nhân viên cá nhân có trách nhiệm thúc đẩy và phát triển nó. Xây dựng văn hóa tích cực có thể giúp cải thiện tinh thần và giảm căng thẳng trong nơi làm việc. Dưới đây là các bước bạn có thể thực hiện để tạo ra một văn hóa doanh nghiệp tích cực:

6.1 Xác định mục tiêu của doanh nghiệp

Xem xét các mục tiêu mà doanh nghiệp muốn hướng đến, đó có thể là xây dựng điểm đặc biệt của công ty, giá trị nội bộ và tầm nhìn ngắn hạn và dài hạn. Ngoài ra, bạn cũng cần đánh giá các quy trình, sản lượng và sự hài lòng của nhân viên. Qua đó, xem xét các mục tiêu cải thiện văn hóa tổ chức hiện tại.

Xác định mục tiêu của doanh nghiệp
Mục tiêu giúp xây dựng và cải thiện văn hóa doanh nghiệp

6.2 Nghiên cứu đối thủ

Nếu bạn còn mơ hồ về mục tiêu cũng như tầm ảnh hưởng của chúng đến văn hóa doanh nghiệp. Chúng tôi khuyên bạn hãy thử tìm hiểu về các đối thủ trong ngành hoặc lĩnh vực của bạn. Nghiên cứu về cách họ tuyên bố sứ mệnh, nhận diện thương hiệu và tầm nhìn của đối thủ để xác định mong muốn và tìm ra hướng đi phù hợp với bạn.

6.3 Tiếp nhận ý kiến từ nhân viên

Đội ngũ nhân viên là yếu tố quan trọng trong việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp. Họ chịu tác động trực tiếp từ nó và có thể đưa ra phản hồi hữu ích để cải thiện. Bằng cách lắng nghe ý kiến của nhân viên, bạn cho thấy sự quan tâm cũng như đang tạo ra một văn hóa cởi mở. Cùng với đó, nếu nhân viên tôn trọng và hỗ trợ nhau, văn hóa doanh nghiệp cũng sẽ trở nên tích cực hơn.

Để thu thập các phản hồi hay ý kiến, bạn có thể tổ chức khảo sát hoặc gặp gặp gỡ và trò chuyện cùng nhân viên của mình. Hỏi họ về những mong muốn khi làm việc tại công ty và ghi nhận những đóng góp về cách cải thiện.

6.4 Tuyên bố về tầm nhìn và sứ mệnh

Sứ mệnh là một thông điệp ngắn gọn giải thích mục đích của công ty và giá trị mà nó mang lại cho khách hàng. Ngược lại, tầm nhìn miêu tả những gì công ty hy vọng đạt được trong tương lai. Việc tuyên bố điều này có thể trở thành bản hướng dẫn cách nhân viên hiểu rõ các nguyên tắc.

Tầm nhìn và sứ mệnh rõ ràng sẽ giúp cho nhân viên dễ dàng hiểu được các mục tiêu lâu dài của tổ chức và ý thức hơn trong công việc để đạt được chúng.

6.5 Lập kế hoạch thực hiện 

Qua việc nghiên cứu mục tiêu, tuyên bố sứ mệnh và tầm nhìn, tiếp theo bạn cần lập kế hoạch triển khai quy trình để cải thiện văn hóa doanh nghiệp. Tham khảo bản tuyên bố ở bước trước khi lập kế hoạch hành động, cùng với đó hãy tham khảo mục tiêu của các phòng ban để xác định các bước cần làm trong quá trình phát triển văn hóa doanh nghiệp.

phát triển văn hóa doanh nghiệp tích cực
Lập kế hoạch phát triển văn hóa doanh nghiệp

6.6 Tạo cơ hội phát triển năng lực cho nhân viên

Tạo điều kiện cho nhân viên được nâng cao kỹ năng và tiến bộ hơn, điều này có thể giúp nâng cao văn hóa doanh nghiệp.

Khuyến khích nhân viên từ các phòng ban khác nhau cùng kết nối, hỗ trợ chia sẻ chuyên môn để thúc đẩy mối quan hệ tích cực giữa các bộ phận.

Cùng với đó, doanh nghiệp cũng cần thực hiện tổ chức hoạt động đào tạo khi cần thiết, điều này giúp phát triển năng lực chuyên môn một cách liên tục và bắt kịp xu thế thị trường.

6.7 Đặt ra mong đợi của bạn. 

Đảm bảo rằng nhân viên hiện tại hiểu rõ mong đợi của bạn đối với hiệu suất của họ và cách những hướng dẫn này liên quan đến văn hóa doanh nghiệp. Ví dụ, một công ty coi trọng tính minh bạch có thể yêu cầu nhân viên đăng tải các cập nhật thường xuyên lên kênh giao tiếp chính của tổ chức. Giáo dục nhân viên mới về mong đợi của công ty và trả lời câu hỏi của họ về các chính sách của công ty.

6.8 Ghi nhận thành tích của nhân viên

Trao thưởng cho những đóng góp của cá nhân là cách ghi nhận thiết thực, tạo ra hình ảnh thu hút cũng như một văn hóa tích cực. Hãy thể hiện rằng bạn đánh giá cao sự cống hiến trong công việc.

Cũng đừng quên động viên, chúc mừng khi các nhóm hoàn thành dự án dài hạn. Khuyến khích nhân viên cân bằng giữa công việc và cuộc sống, khích lệ họ nuôi dưỡng sức khỏe về tinh thần.

6.9 Áp dụng văn hóa doanh nghiệp vào tuyển dụng

Khi tuyển dụng, cần đánh giá kỹ lưỡng ứng viên để xem liệu họ phù hợp với văn hóa doanh nghiệp hay không. Những ứng viên phù hợp dễ thích nghi với môi trường làm việc của tổ chức và rút ngắn thời gian đào tạo.

Bạn có thể đánh giá bằng cách xem xét cách họ thể hiện bản thân trong quá trình tuyển dụng. Sau đó, so sánh sở thích và giá trị của họ với công ty để xác định mức độ phù hợp.

6.10 Duy trì văn hóa doanh nghiệp tích cực

Triển khai một nền văn hóa tích cực có thể tốn nhiều thời gian và sự nỗ lực, nhưng nếu thường xuyên nhắc nhở và thúc đẩy đội nhóm duy trì các văn hóa một cách liên tục. Điều này chắc chắn sẽ mang lại những giá trị tốt đẹp cho doanh nghiệp.

Song song với đó, hãy luôn khuyến khích nhân viên đóng góp ý kiến để cải tiến mọi hoạt động trong các dự án. Thường xuyên khảo sát nhân viên và khách hàng có thể giúp cải thiện và duy trì văn hóa doanh nghiệp. Đầu tư vào các công cụ và nền tảng kỹ thuật số để mọi nhân viên trong công ty có thể tương tác hiệu quả hơn.

Duy trì văn hóa công ty
Luôn duy trì môi trường công ty tích cực

Tóm lại, để xây dựng một văn hóa doanh nghiệp tích cực, doanh nghiệp cần định hướng cho hoạt động của mình thông qua việc phân tích và dự báo môi trường kinh doanh. Sau đó, doanh nghiệp cần xây dựng sự gắn bó giữa các nhân viên với nhau và giữa các nhà quản lý với nhân viên, giúp nâng cao hơn nữa nội lực của doanh nghiệp. Điều này có thể được thực hiện dễ dàng hơn thông qua các chương trình tư vấn – đào tạo từ các đơn vị chuyên nghiệp.

Nếu bạn đang tìm kiếm sự hỗ trợ trong việc phát triển văn hóa doanh nghiệp, chúng tôi đề xuất bạn nên Tìm hiểu về Dịch Vụ Tư vấn Chiến Lược Kinh Doanh của PMS. Cùng với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực Quản trị kinh doanh và phát triển doanh nghiệp, chúng tôi cam kết sẽ là người bạn đồng hành trong việc thấu hiểu về nhu cầu cụ thể của chính bạn để phát triển các chiến lược phù hợp, nhằm tạo ra một văn hóa doanh nghiệp mạnh mẽ.

Hãy liên hệ với chúng tôi để tìm hiểu thêm thông tin và hợp tác trên hành trình xây dựng một môi trường làm việc tích cực và thành công cho doanh nghiệp của bạn.

Đăng ký nhận bản tin

Hãy gửi thông tin để không bỏ sót bất kỳ tin tức hoặc chương trình khuyến mãi từ Học Viện PMS