Lương thưởng không minh bạch, công bằng và đúng với năng lực nhân viên chính là nguyên nhân hàng đầu khiến doanh nghiệp mất đi nhân tài và không thu hút được nhiều ứng viên tiềm năng. Chính vì vậy, hệ thống lương 3P đang là lựa chọn hàng đầu của nhiều doanh nghiệp Việt Nam hiện nay lựa chọn. Vậy lương 3P là gì và tại sao nó lại quan trọng đối với doanh nghiệp và nhân viên?
Lương 3P là gì?
Lương 3P là một hệ thống trả lương được xây dựng dựa trên ba yếu tố P1: Pay for Position – Vị trí công việc, P2: Pay for Person – Năng lực, P3: Pay for Performance – Kết quả công việc. Sự kết hợp ba yếu tố này giúp doanh nghiệp trả lương cho nhân viên công bằng, minh bạch và đúng với khả năng, giá trị họ mang lại chứ không theo cảm tính.
Hệ thống lương 3P khắc phục được những nhược điểm trả lương theo phương pháp truyền thống, chẳng hạn như chú trọng vào bằng cấp, cấp độ quản lý sẽ được trả lương cao hơn mức độ nhân viên cấp dưới dù năng lực chưa chắc đã hơn nhiều, chế độ đãi ngộ không tốt với những nhân viên mới vào công ty,…
Tại sao hệ thống lương 3P lại quan trọng?
Lợi ích đối với doanh nghiệp
Trước đây và hiện nay, vẫn còn nhiều doanh nghiệp vẫn trả lương theo cảm tính, ví dụ cùng một vị trí nhưng người A làm việc lâu hơn người B nên nhận được mức lương cao hơn mặc dù năng lực như nhau hoặc kém hơn. Điều này dẫn đến việc nhân viên cảm thấy mức lương không bằng, minh bạch và dễ gây mâu thuẫn nội bộ, thậm chí người cảm thấy mức lương không tương xứng họ sẽ nghỉ việc. Chính vì thế, về phía doanh nghiệp, xây dựng hệ thống lương 3P là một chiến lược quan trọng cần phải thực hiện ngay.
Có thể nói, hệ thống lương 3P sẽ giúp doanh nghiệp không tốn quá nhiều thời gian để giải đáp các thắc mắc từ phía nhân viên, chẳng hạn:
- Tại sao lương nhân viên A cao hơn nhân viên B?
- Làm sao để nhận được mức lương thưởng tương xứng với nỗ lực bỏ ra khi đạt kết quả tốt?
- Làm sao để được công ty khen thưởng?
- ….
Tính lương theo 3P cũng giúp doanh nghiệp khai thác tối đa năng lực làm việc của nhân viên. Bằng cách trả lương cao hơn cho những người giỏi, người mang lại kết quả và giá trị cho tổ chức, nhân viên sẽ có động lực làm việc và hoàn thành tốt các công việc được giao để hướng tới đạt được mục tiêu chung của tổ chức.
Lợi ích đối với nhân viên
Trả lương theo phương pháp 3P sẽ đảm bảo nhân viên nhận được mức lương tương xứng với bản thân và chế độ đãi ngộ tốt. Cũng nhờ vào hệ thống này mà nhân viên biết được mình cần làm gì để có được mức lương cao hơn (nâng cao level, năng lực và mang lại kết quả công việc). Nhờ đó, họ có cho mình mục tiêu phấn đấu, trau dồi để phát triển bản thân để mang lại giá trị cho công ty.
Đặc biệt với thế hệ nhân sự GenZ, họ luôn mong muốn mức lương tốt hơn qua mỗi giai đoạn phát triển bản thân thay vì cứ nhận được mức lương cố định hàng tháng, họ mong muốn được cống hiến và ghi nhận kết quả mà họ đã nỗ lực bỏ ra. Để hình dung, lương 3P giúp nhân viên đáp ứng được nhu cầu thể hiện bản thân – một nhu cầu trong các cấp độ của tháp nhu cầu Maslow được ứng dụng nhiều trong quản trị nhân sự.
Doanh nghiệp nào nên triển khai hệ thống lương 3P?
Hệ thống lương 3P có rất nhiều ưu điểm vượt trội, nên nhiều doanh nghiệp muốn xây dựng hệ thống này. Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng đủ khả năng để xây dựng hệ thống 3P, nếu không biết cách xây dựng có thể khiến doanh nghiệp cảm thấy phức tạp trong chế độ lương thưởng.
Các chuyên gia chúng tôi cho biết, hệ thống này thường sẽ phù hợp với những loại hình doanh nghiệp sau:
- Doanh nghiệp có quy mô lớn, môi trường cạnh tranh: Doanh nghiệp có quy mô lớn lên tới hàng trăm, hàng ngàn nhân viên rất khó để quản lý, nên việc trả lương theo 3P là điều cần thiết cần phải thực hiện. Mục đích nhằm trả lương đúng theo vị trí, năng lực và kết quả công việc để tạo động lực nhân viên, thu hút ứng viên và giữ chân nhân tài cho công ty.
- Doanh nghiệp có tài chính tốt: Xây dựng hệ thống lương 3P rất tốn kém về chi phí so với hình thức trả lương truyền thống, có thể lên tới cả tỷ đồng, nên đòi hỏi doanh nghiệp phải có tài chính tốt thì mới xây dựng hiệu quả được. Tuy nhiên, nếu xây dựng thành công doanh nghiệp sẽ tối ưu được quỹ lương, lượng hóa được mức lương cho nhân viên, đảm bảo sự minh bạch và công bằng.
- Doanh nghiệp mới thành lập: Hệ thống 3P sẽ hữu ích trong việc bố trí nhân sự, tuyển dụng và trả lương đúng theo năng lực mỗi người. Lưu ý doanh nghiệp mới phải có tài chính tốt.
Phân tích ba yếu tố trong cách tính lương 3P
P1 – Pay for Position (Trả lương theo vị trí công việc)
Đây là khoản tiền hàng tháng mà doanh nghiệp phải trả thuộc vị trí này, cho dù năng lực như thế nào đi nữa. Thân thuộc hơn mà chúng ta hay gọi đó là “lương cứng” mà nhân viên nhận được như đã được thỏa thuận ban đầu.
Lương theo P1 trong tuyển dụng thường dao động ở một khoảng nhất định, ví dụ vị trí Content marketing sẽ dao động khoảng 8-12 triệu đồng/tháng, tùy thuộc vào kinh nghiệm làm việc và trình độ chuyên môn của họ trong lĩnh vực. Doanh nghiệp cũng có thể khảo sát mức lương trung bình ở vị trí này ngoài thị trường, để có thể đưa ra mức lương phù hợp.
P2 – Pay for Person (Trả lương theo năng lực)
Kết nối với P1, thì P2 – trả lương theo năng lực nghĩa là nhân viên có năng lực tốt sẽ nhận được mức lương tốt. Ngược lại với những nhân viên năng lực chưa tốt thì cần phải phấn đấu để đạt được mức lương đó.
Để trả lương theo năng lực cá nhân, cần xác định các tiêu chí sau:
- Năng lực chuyên môn: Là những kiến thức chuyên môn tương ứng với mỗi chức danh công việc cụ thể trong công ty.
- Năng lực theo vai trò: Khả năng tối thiểu của người đảm nhận chức danh công việc cần có.
- Năng lực cốt lõi: Khả năng tốt nhất của người đảm nhận chức danh công việc đó.
P3 – Pay for Performance (Trả lương theo kết quả công việc)
Phương pháp tính lương theo P3 sẽ được dựa trên kết quả công việc của nhân viên đạt được theo quy trình: Giao mục tiêu công việc -> Đánh giá kết quả công việc (hoàn thành hay không hoàn thành) -> Khen thưởng thành tích -> Phát triển cá nhân.
Các hình thức trả lương theo P3 mà doanh nghiệp có thể áp dụng:
- Cá nhân: Thưởng hoa hồng, theo sản phẩm, tiền thưởng, tăng lương.
- Nhóm/Bộ phận: Thưởng thành tích hoặc chia sẻ lợi ích đạt được.
- Toàn công ty: Thưởng cổ phiếu, lợi nhuận công ty.
Ví dụ, nhân viên sale A nhận được mức lương P1+P2 là 15 triệu tháng, tháng vừa qua, họ vừa ký được hợp đồng trị giá 200 triệu đồng và nhận thêm 5% hoa hồng từ hợp đồng đó. Lúc này, thực nhận của nhân viên sẽ là mức lương P1+P2 và 5% hoa hồng là 10 triệu đồng, như vậy tháng đó nhân viên sale A nhận được tổng cộng là 25 triệu đồng.
Hướng dẫn cách xây dựng hệ thống lương 3P
Bước 1: Thiết lập cơ cấu tổ chức, chức năng nhiệm vụ và mô tả công việc
Đầu tiên, doanh nghiệp cần làm rõ chiến lược kinh doanh và định hướng phát triển của mình. Tiếp đến xác định các bộ phận/phòng ban cần những vị trí nào, thiết lập mô tả công việc rõ ràng và yêu cầu quyền hạn cho mỗi vị trí cụ thể.
Bước 2: Xây dựng khung năng lực và đánh giá năng lực
Doanh nghiệp cần thiết kế ra từ điển năng lực cho mình, bao gồm năng lực chung và năng lực chuyên môn cho mỗi vị trí cụ thể. Đồng thời thiết lập các tiêu chí và phương pháp đánh giá năng lực chuyên môn của nhân viên theo mức độ hoặc thang điểm thì mới đưa ra được mức lương tương xứng cho nhân viên.
Mô hình ASK là mô hình được áp dụng phổ biến ở nhiều doanh nghiệp trong việc xây dựng năng lực cho nhân viên, bao gồm ba yếu tố chính: Kiến thức (Knowledge), Kỹ năng (Skill), Thái độ (Attitude). Mức lương cao hay thấp của nhân viên sẽ tùy thuộc vào khả năng đáp ứng ba yếu tố trên.
Bước 3: Xây dựng hệ thống đánh giá thành tích KPI
Doanh nghiệp cần xây dựng mục tiêu chiến lược để liên kết mục tiêu kinh doanh chung với các mục tiêu của từng bộ phận, phòng ban và nhân viên. Sau đó xác định các chỉ số đánh giá thành tích (KPI) cho từng mục tiêu, thiết lập các tiêu chí đánh giá và phương pháp đánh giá kết quả công việc theo định kỳ.
Bước 4: Xây dựng thang bảng lương và quy chế lương
Tiến hành xây dựng và sắp xếp các bậc lương cho các vị trí công việc và xác định mức lương tối thiểu và tối đa cho mỗi bậc. Đồng thời là việc thiết lập các nguyên tắc và quy trình điều chỉnh lương dựa theo năng lực và kết quả công việc nhân viên.
Bước 5: Đưa vào áp dụng và điều chỉnh hệ thống lương 3P
Doanh nghiệp cần công khai minh bạch về hệ thống tính lương theo 3P với nhân viên, giải thích rõ các tiêu chí đánh giá và công thức tính lương nhân viên, cũng như giải đáp các thắc mắc liên quan tới lương thưởng ví dụ như độ chênh lệch mức lương ở cùng một vị trí. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần theo dõi và điều chỉnh hệ thống lương dựa theo tình hình thực tế lúc sau khi áp dụng, để đảm bảo sự cạnh tranh hợp lý trên thị trường.
Tóm lại
Trả lương không cảm tính, mức lương trả cho nhân viên đảm bảo công bằng, minh bạch và lượng hóa được. Hãy truyền thông phương pháp tính lương 3P cho toàn bộ nhân viên từ cấp trên xuống cấp dưới trong doanh nghiệp để mọi người đều hiểu và ủng hộ doanh nghiệp. Vì vậy, áp dụng hệ thống lương 3P cần phải đúng lúc – đúng chỗ – đúng bối cảnh.
Hiện nay chúng tôi đang cung cấp hai chương trình về xây dựng hệ thống lương 3P chuẩn khoa học dành cho cả các Doanh nghiệp có quy mô lớn hoặc nhỏ, startup. Nếu quan tâm, tham khảo ngay thông tin cung cấp bên dưới.
Đăng ký nhận bản tin
Hãy gửi thông tin để không bỏ sót bất kỳ tin tức hoặc chương trình khuyến mãi từ Học Viện PMS